Cahit Sıtkı Tarancı Evi – Müzesi

Diyarbakır mimarisinden naif çigiler taşıyan bu konak, ünlü şair Cahit Sıtkı Tarancı’nın doğduğu evdi. Siyah renkli bazalt taş yapımı bina, bu gün epeyce küçülmüş olsa da yaşattığı görkemin izlerini sergilemeye devam ediyor.

Diğer kentlerden ayrı olarak özellikle Akkoyunlu, Artuklu ve Osmanlı stilinde ama daha özgün bir mimari anlayış sergileyen Diyarbakır yapıları zerafet ve güzellikleriyle farklı bir kategoride yer alıyorlar. Yapılarda bu yöreye mahsus siyah bazalt taş kullanılmış. Siyah taş üzerine yapılan enfes süslemelerde de beyaz hakimiyeti var. Süslemeler yapılarda sıklıkla tekrarlanmış.

Köklü bir mimarlık anlayışı sunan bu tür yapıların başında gelen Diyarbakır evleri daha doğrusu konakları şehrin bir çok yerinde bulunuyorlar. Bu güzel konaklardan birisi de ünlü şair Cahit Sıtkı Tarancı’nın ailesine ait olan mükemmel bir yapı.

Cahit Sıtkı Tarancı Müzesi
Tarancı Müzesi Diyarbakır’ın en merkezi yerinde bulunuyor. Camii Kebir Mahallesi’nde Tarihten_CahitSitkiTaranci_Muzesi_2(Ulu Cami’nin olduğu yer) şairin adıyla anılan sokakta. Büyükçe bir avlunun etrafında bulunan değişik yaplardan oluşan konak 1733 yılında inşa edilmiş. Haremlik ve Selamlık olarak iki ayrı bölümden oluşuyormuş. Fakat bu gün görünen kısım yapının sadece haremlik bölümü. Ne yazık kı zaman içinde selamlık bölümü yıkılmış ve iki bölümü birbirine bağlayan giriş örülerek kapatılmış.

Ulu Cami’nin hemen arkasında bulunan konak avlusunun ahşap kapısı daracık bir sokağın içine açılıyor. Avluyu çevreleyen yapılar, iklim koşullarına uygun yapılmış ve cepheler kullanılacak zamanlara göre seçilmişler. Yazın kullanılacak kısım serin olması sebeiyle kuzeye yapılmış. Kışlık bina da güneyde bulunuyor. Doğudaki bina daha çok ilkbaharda, batıda yapılan kısım da özellikle sonbaharda kullanılıyormuş.

Konak kalan kısmıyla toplam 14 odadan oluşuyor. Avluda küçük bir süs havuzu da bulunuyor. Cahit Sıtkı Tarancı, 2 Ekim 1910 yılında bu binanın “baş odasında” hayata gözlerini açmış. Diyarbakır’ın ünlü Pirinççizade ailesinin oğlu olan bebeğin babası, yüzbası Bekir Sıtkı Bey, annesi de Arife Hanım. Aile, Hüseyin Cahit adını verdikleri oğullarının ilk okul tahsilini Diyabakır’da tamamlatıp, ortaokul için İstanbul’a göndermişler. Kadıköy Fransız Saint Joseph Lisesi’ne yazılan şair, lise tahsilini daha sonra yazıldığı Galatasaray’da tamamlamış. İstanbul’da Mülkiye ve Yüksek Ticaret okullarını okuyup, Paris’te Sciences Politiques’e devam etmiş. Bu arada Paris Radyosu’nda Türkçe yayınlar spikerliği yapmış. Yurda döndükten sonra çalıştığı değişik işlerin yanı sıra çevirmenlikte de bulunmuş. 1954 Yılında hastalanıp felç geçirmiş. Tedavi olmak için gittiği Viyana’da Cahit Sıtkı Tarancı Müzesihayata gözlerini yumunca, cenazesi yurda getirilip, Ankara’da toprağa verilmiş.

Asıl adı Hüseyin Cahit olan şair daha sonra babasının adını alarak Cahit Sıtkı Tarancı olarak adını Türk edebiyatının altın sayfalarında ölümsüzleştirmiş.

Diyarbakır’daki görkemli konak 1973 yılında Kültür Bakanlığı tarafından satın alınıp müzeye dönüştürülmüş. 29 Ekim 1973 yılında da ziyarete açılmış. Müzede, şairin özel eşyaları, kendi el yazısıyla yazılmış mktupları, kitapları ve özel aile fotoğraflarının yanı sıra Diyarbakır yaşamını anlatan etnoğrafik eserler de sergileniyor.

Müze, Pazartesi günleri haricinde her gün 07.30- 17.30 saatleri arasında gezilebiliyor.

Tel : 0412 223 89 53

Yazı ve Fotoğraflar: Bilsen GÜRER
bgurer@isiltur.com.tr

Henüz yorum yapılmamış.

Yorum yapabilirsiniz